Kartuzy. Kolory, smaki i wyjątkowe właściwości. Opowiadali o fascynującym świecie grzybów

Po raz trzeci Kaszubski Park Krajobrazowy zorganizował wystawę grzybów. Można było zobaczyć ponad 60 gatunków - jadalnych, niejadalnych i trujących, a także dowiedzieć się wielu ciekawostek. - Świat grzybów jest fascynujący, mają nie tylko właściwości smakowe, ale zdrowotne, różne kształty, kolory, zapachy, są niesamowitymi organizmami - mówi mykolog Mirosław Wantoch-Rekowski. 

Grzybobranie można śmiało nazwać jednym z ulubionych zajęć Polaków. Jesienią lasy zapełniają się amatorami borowików, podgrzybków i kurek. Świat grzybów kryje jednak znacznie więcej niż smaczne okazy.

Różnorodność kształtów, kolorów i zapachów, a także ich właściwości zdrowotne sprawiają, że coraz większym zainteresowaniem cieszą się również wśród naukowców. O tym, jak fascynujące są te organizmy i jak bezpiecznie korzystać z leśnych darów, można było przekonać się podczas wystawy w Kartuzach.

Zorganizował ja po raz trzeci Kaszubski Park Krajobrazowy. W Kartuskim Centrum Kultury można było zobaczyć ponad 60 gatunków świeżo zebranych grzybów oraz ich makiety. Na miejscu obecni byli mykolodzy, pracownicy Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Kartuzach i klasyfikatorzy grzybów.

Grzyby to nie tylko jesienne zbiory

- Świat grzybów jest fascynujący. Mają nie tylko właściwości smakowe, ale również zdrowotne. Wyróżniają się różnymi kształtami, kolorami i zapachami. To niesamowite organizmy - mówi Mirosław Wantoch-Rekowski z Polskiego Towarzystwa Mykologicznego. - Kiedyś mówiono, że grzyby nie mają żadnej wartości ani odżywczych, ani leczniczych. A to jest nieprawda. Grzyby zawierają m.in. białko, witaminy z grupy B, witaminę D2 oraz składniki mineralne i pierwiastki śladowe, w tym selen.

Jak podkreśla, prowadzonych jest coraz więcej badań dotyczących właściwości grzybów.

- Okazuje się, że grzyby mają wiele cennych właściwości, dlatego naukowcy coraz dokładniej przyglądają się możliwościom ich wykorzystania - zaznacza Mirosław Wantoch-Rekowski.

Grzyby potrafią zaskakiwać także swoją różnorodnością i rolą, jaką odgrywają w przyrodzie. Rozkładają martwą materię organiczną, uczestniczą w obiegu składników odżywczych i współpracują z korzeniami wielu roślin. Ich owocniki wytwarzają zarodniki, dzięki którym grzyby mogą się rozprzestrzeniać.

Co ciekawe, sezon grzybowy nie kończy się wraz z jesienią. Jak wyjaśnia mykolog, doświadczeni grzybiarze mogą znajdować grzyby przez cały rok. Wiosną pojawiają się m.in. smardze, latem można spotkać kolejne gatunki, a zimą, w sprzyjających warunkach, także boczniaki.

Niektóre z nich można było zobaczyć również na kartuskiej wystawie.

Grzyby w koszyku, nie w plastikowej torbie

Jednym z najważniejszych celów wydarzenia było zwiększenie świadomości na temat bezpieczeństwa podczas grzybobrania, ale też pokazanie różnorodności świata grzybów. 

- Kładziemy nacisk na to, żeby nie zbierać grzybów, których się nie zna. Chcemy też pokazać odwiedzającym, jak duża jest różnorodność gatunków występujących w naszych lasach. Wiele osób nawet nie zdaje sobie sprawy, jak liczne i różnorodne są grzyby, które można tam spotkać - podkreśla Monika Rekowska, kierownik Kaszubskiego Parku Krajobrazowego.

::photoreport{"type":"check-for-article","item":"31449"}

Jak podkreśla Monika Rekowska, ważny jest też sposób przechowywania zebranych grzybów. Nie powinno się ich zbierać do plastikowych siatek. Odcinają one dopływ powietrza, co prowadzi do szybkiego zaparzenia grzybów. W takich warunkach dochodzi do przyspieszonego rozwoju bakterii oraz rozkładu białek - przez to w jadalnych grzybach mogą wytworzyć się toksyczne substancje

- Zwracamy uwagę nie tylko na to, co zbieramy, ale również na to, w czym przynosimy grzyby z lasu. Najlepiej korzystać z wiklinowych koszyków, aby grzyby miały dostęp do powietrza i nie gromadziła się w nich wilgoć - mówi Monika Rekowska.

Zebrane okazy warto jak najszybciej oczyścić i odpowiednio przetworzyć. Grzybów, które są zepsute lub budzą wątpliwości co do świeżości, nie należy spożywać.

Nieznanych grzybów lepiej nie zbierać

Zasada jest prosta: jeśli nie mamy pewności, jaki gatunek znaleźliśmy, lepiej zostawić go w lesie. Nie warto ryzykować zdrowia dla kilku dodatkowych okazów.

- Jeżeli mamy jakiekolwiek wątpliwości, czy grzyb jest jadalny, niejadalny czy trujący, zostawmy go w lesie. Przyroda sama się nim zajmie. Może stać się pokarmem dla zwierząt i innych organizmów, a z czasem wróci do obiegu w przyrodzie - przypomina Mirosław Wantoch-Rekowski.

Pracownicy Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Kartuzach ostrzegali też, by zachować ostrożność przy zakupie grzybów od przypadkowych sprzedawców. Ryzykowne jest kupowanie ich z nieznanych źródeł, bez wymaganych dokumentów i certyfikatów.

Nie należy również kupować grzybów oferowanych nielegalnie przy drogach. W przypadku grzybów przeznaczonych do sprzedaży obowiązują określone wymogi dotyczące ich oceny i bezpieczeństwa.

Warto pamiętać, że również osoby zbierające grzyby na własny użytek mogą skorzystać z pomocy specjalistów. W Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Kartuzach dyżurują klasyfikatorzy grzybów, którzy pomagają ustalić, czy przyniesione okazy należą do gatunków jadalnych.

W razie wątpliwości najlepiej skorzystać z takiej porady, zanim grzyby trafią na talerz.

::news{"type":"see-also","item":"85610"}

W przyszłym roku wystawa ma potrwać dłużej

Choć tegoroczna wystawa miała jednodniowy charakter, organizatorzy zapowiadają, że w przyszłym roku chcieliby przygotować wydarzenie trwające kilka dni. Planowany jest również powrót do wrześniowego terminu.

- W tym roku, ze względu na natłok innych obowiązków, zorganizowaliśmy krótką, jednodniową akcję. Obiecuję jednak, że w przyszłym roku postaramy się przygotować wystawę kilkudniową, także po południu, aby więcej osób mogło ją odwiedzić. Chcielibyśmy również zorganizować ją we wrześniu, kiedy dostępnych jest więcej gatunków - zapowiada Monika Rekowska.