Język kaszubski, taniec feretronów i Kartuzianka na scenie Opery Bałtyckiej

"Weiser", który niedawno miał premierę na scenie Opery Bałtyckiej, mocno podkreśla kaszubskość Gdańska. Na scenie widzimy m.in. regionalne stroje, taniec feretronów, słyszymy język kaszubski, a wśród głównych postaci jest Elka, w którą wciela się pochodząca z Kartuz Joanna Gostkowska.

Opera "Weiser" powstała na podstawie powieści "Weiser Dawidek" Pawła Huellego, wydanej w 1987 roku. Jej akcja przenosi widzów do Gdańska lat 50. XX wieku, gdzie grupa nastolatków poznaje Dawidka Weisera - tajemniczego chłopca żydowskiego pochodzenia, który fascynuje otoczenie swoimi niezwykłymi zdolnościami.

Dzieło powstało na specjalnie zamówienie Opery Bałtyckiej. 

- To opowieść o pamięci, dojrzewaniu i tajemnicy, osadzona w niezwykłym pejzażu Gdańska - informuje Opera Bałtycka w Gdańsku.

Premierowa realizacja łączy literacką poetykę Huellego z językiem współczesnej opery. Zaprasza widzów do świata, w którym rzeczywistość nieustannie przenika się z legendą.

Muzykę do spektaklu skomponowała Ewa Fabiańska-Jelińska, libretto napisała Anna Czekanowicz, a reżyserii podjął się Romuald Wicza-Pokojski.

::photoreport{"type":"check-for-article","item":"31479"}

W operowej adaptacji szczególne znaczenie zyskała Elka, grana naprzemiennie - przez pochodzącą z Kartuz - Joannę Gostkowską oraz Annę Bochnak-Fryc.

Joanna Gostkowska to rekonstruktorka kaszubskich pieśni, założycielka zespołu Drëszë, śpiewaczka Akademii Głosów Tradycji, współzałożycielka Stowarzyszenia Trójwiejska. Jest Kaszubką, tak jak grana przez nią Elka. Jej swoista odmienność i spotkanie z Weiserem stanowią jeden z ważnych wątków przedstawienia.

Jak wyjaśniała autorka libretta, Elka i Dawidek pochodzą z różnych światów.

- Weiser jest pochodzenia żydowskiego, ona - kaszubskiego. Oboje są inni. To ich do siebie przyciąga. Tworzy się między nimi rodzaj magii - czytamy w serwisie gdansk.pl.

Jednym z najbardziej charakterystycznych elementów przedstawienia jest biały głos, czyli tradycyjna technika śpiewu ludowego, wykorzystywana w partii Elki. Joanna od lat jest instruktorką tego śpiewu, a jej partie mocno wyróżniają się na tle tradycyjnych operowych wykonań, ale też ciekawie ze sobą współgrają. 

Na scenie słyszymy też język kaszubski, m.in. w pieśni wykonywanej przez Elkę - o kaszubskiej jabłonce. 

W spektaklu przewija się więcej akcentów kaszubskich - jest "taniec feretronów" nawiązujący do tradycji kaszubskich procesji religijnych. Ten charakterystyczny zwyczaj, kojarzony między innymi z uroczystościami Bożego Ciała i pielgrzymkami, zostaje bodaj po raz pierwszy przeniesiony na scenę operową.

::news{"type":"see-also","item":"54262"}

Wśród chóru pojawiają się też osoby w regionalnych kaszubskich strojach. W Kaszubki wcieliły się członkinie Akademii Głosów Tradycji. 

Prapremiera "Weisera" odbyła się 16 października 2026 roku. Kolejne spektakle zaplanowano na 23, 24 i 25 października. Przedstawienie można zobaczyć w Operze Bałtyckiej w Gdańsku.