W tym sezonie liczba osób zaszczepionych przeciw grypie wzrosła w Polsce o 28 proc., przekraczając próg 2,3 mln – wynika z danych Centrum e-Zdrowie. Co trzeci pacjent szczepionkę tę przyjął w aptece.

Według danych w obecnym sezonie odnotowano około 1 mln zachorowań na grypę, co stanowi spadek w porównaniu z analogicznym okresem roku ubiegłego, kiedy stwierdzono 1,13 mln przypadków. Hospitalizacji z powodu powikłań pogrypowych wymagało prawie 22 tys. pacjentów, a zmarło 1061 osób.

Jak przekazał w poniedziałek główny inspektor sanitarny dr Paweł Grzesiowski, stan zachorowalności na grypę według zgłoszeń lekarzy rodzinnych wynosił ponad 400 przypadków na 100 tys. osób.

Z analiz, które zaprezentował GIS, wynika też, że fala grypy pojawiała się najpierw wśród najmłodszych dzieci, a następnie przenosiła się na dorosłych. – Zachorowalność w grupie dzieci do 5. roku życia wynosiła w pewnym momencie 1600 przypadków na 100 tys. dzieci w tym wieku. To pokazuje, gdzie rodzi się każda epidemia grypy – zaznaczył Grzesiowski.

Wskazał, że w tym sezonie 2,3 mln osób zaszczepiło się przeciw grypie, z czego około 35 proc. zrobiło to w aptecznych punktach szczepień. – To oznacza, że zwiększyliśmy dostępność do szczepień i część osób, która nie chciała stać w kolejce w POZ, wybrała ścieżkę aptecznych punktów szczepień. (...) To jest na pewno ważny aspekt rozszerzania dostępności – zauważył dr Grzesiowski.

Jednocześnie podkreślił, że nic nie zastąpi szczepień w medycynie rodzinnej i tego, by dostęp do nich był prostszy. – Populacja, która najlepiej zaszczepiła się w tym sezonie, to grupa osób powyżej 50. roku życia – przekazał.

Z kolei pulmonolog prof. dr hab. n. med. Adam Antczak zauważył, że dane z pierwszego kwartału 2026 r. potwierdzają, że zachorowań na grypę jest wyraźnie mniej niż przed rokiem. – To świetny dowód na to, że wprowadzone ułatwienia po prostu działają. Kiedy uprościliśmy procedury i daliśmy pacjentom możliwość szybkiego zaszczepienia się w aptekach, społeczeństwo znacznie chętniej z tego skorzystało i skutecznie zaszczepiło się przed infekcjami – podkreślił prof. Antczak.

Eksperci zaznaczają jednak, że mimo widocznego wzrostu, ogólny poziom wyszczepialności wynosi obecnie tylko 6 proc. populacji, a w grupie najwyższego ryzyka, czyli wśród seniorów powyżej 65. roku życia, jest to 16 proc. Tymczasem WHO rekomenduje, aby w grupie osób starszych wskaźnik ten sięgał co najmniej 75 proc.

Prof. dr hab. n. med. Krzysztof Tomasiewicz, specjalista chorób zakaźnych, zwrócił uwagę, że to pierwszy w historii sezon, w którym dysponujemy refundowaną profilaktyką RSV (wirus wywołujący infekcje oddechowe) dla osób starszych.

– Fakt, że ponad 6 proc. seniorów skorzystało w tym sezonie z refundacji RSV, to dobry sygnał, ale z perspektywy zdrowia publicznego to wciąż kropla w morzu potrzeb. Musimy pamiętać, że wirus wciąż krąży, a infekcje takie jak RSV czy grypa drastycznie osłabiają organizm – podkreślił prof. Tomasiewicz.

Z danych za 2025 r. wynika też, że przeciw pneumokokom zaszczepiło się ponad 200 tys. dorosłych, w tym średnio co piąty senior z chorobami współistniejącymi.

– Śmiertelność inwazyjnej choroby pneumokokowej wśród seniorów sięga 50 proc., a już samo starzenie się układu odpornościowego sprawia, że każdy człowiek po 65. roku życia staje się bezbronny wobec ciężkiego zakażenia inwazyjnego. Warunkowanie refundacji dodatkowymi kryteriami medycznymi jest z perspektywy zdrowia publicznego niezrozumiałe, zbędne i nieefektywne – ocenił prof. dr hab. n. med. Ernest Kuchar, kierownik Kliniki Pediatrii z Oddziałem Obserwacyjnym Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego.

Eksperci Ogólnopolskiego Programu Zwalczania Chorób Infekcyjnych podkreślają, że jedynym kryterium warunkującym dostęp do bezpłatnego szczepienia powinien być wiek, analogicznie do innych szczepień ochronnych, co pozwoliłoby skuteczniej chronić najsłabsze grupy pacjentów przed tak groźnymi patogenami. 

(akuz/ akar/)