Zamknij

Kartuzy. Tak przed laty wyglądała wieża widokowa na Górze Spiczastej. Co z pomysłem na nową?

Magda Dzienisz 08:51, 06.05.2023 Aktualizacja: 01:23, 27.10.2025
10 Kartuzy. Tak przed laty wyglądała wieża widokowa. Co z pomysłem na nową? fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe

W zbiorach Narodowego Archiwum Cyfrowego znajduje się wykonana najpewniej przed stu laty fotografia kapliczki na Górze Spiczastej i przylegającej do niej wieży widokowej. Wówczas stanowiła ona nie lada atrakcję i rozpościerał się z niej imponujący widok. Władze Kartuz jakiś czas temu wpadły na pomysł odbudowania wieży, ale przedsięwzięcie stanęło w miejscu.

Kaplica św. krzyża została zbudowana w 1653 roku w czasach przeora Filipa Bolmanna na Górze Spiczastej. Kaplicę zbudowano najprawdopodobniej na pamiątkę męczeńskiej śmierci zakonników podczas pierwszej wojny szwedzkiej.

Kaplica w miejscu sabatów czarownic?

Z kolei ks. K. Roepke w swej monografii klasztoru, przytacza legendę, głoszącą że wzniesienie kaplicy wiązało się z przerwaniem spotkań miejscowych czarownic, które upatrzyły sobie to miejsce. Budowlę poświęcono 5 listopada 1653 roku, przy udziale nauczyciela - organisty i dzieci z Goręczyna. Od tego czasu sabaty nie powtórzyły się więcej.

- Kaplica była budowlą kamienno-ceglaną z wieżą o dachu krytym gontem. Po kasacie klasztoru popadła stopniowo w ruinę. Pamiątką po starej kaplicy pozostały jedynie widokówki prezentujące ruiny i wieżyczkę z charakterystycznym dachem gontowym - informuje Barbara Kąkol, dyrektor Muzeum Kaszubskiego. 

Według legendy Wilhelma Mannhardta opublikowanej w Altpressische Monatschrift, (t.3, 1866)  z Góry Spiczastej, a dokładnie z kaplicy, miał prowadzić swego czasu podziemny tunel do klasztoru.

Wspaniały widok z wieży

Drewniana wieża widokowa przy ruinach kapliczki powstała w 1910 roku. Roztaczał się z niej wspaniały widok na Kartuzy i okolicę.

Majkowski w Przewodniku po Szwajcaryi Kaszubskiej pisał o wieży tak: "Cały nastrój tego miejsca (został zniszczony) przez wybudowanie szkaradnej wieży widokowej, niepotrzebnej zupełnie". 

Zaś znany reportażysta kartuski Ryszard Ciemiński nieco w łagodniejszym tomie odnotował: "A wieżyczka owa po byłej kapliczce św. Krzyża w rejonie Wzgórza Wolności. Niegdyś, za czasów pruskich, sąsiednia wobec drewnianej wieży, która stanowiła znakomite miejsce widokowe, hen po Wieżycę. Z tego więc zapewne powodu w czasie wojny spostponowana (...)".

[ZT]44705[/ZT]

Inicjatorem budowy wieży było niemieckie Towarzystwo Upiększania Osady. 

- Towarzystwo to wytyczyło także szlaki turystyczne wzdłuż jeziora Klasztornego, na Spiczastą Górę i do kilku innych punktów widokowych. Było to związane z rosnącą funkcją Kartuz jako letniska. Jeszcze w 1918 roku z wieży tej uwieczniano na kartkach pocztowych panoramę Kartuz. Wieża ta istniała przez cały okres międzywojenny - przekazuje Barbara Kąkol.

Nie wiadomo natomiast kiedy drewniana wieża została zniszczona. 

W 1989 roku odbudowano kapliczkę na Górze Spiczastej i zrekonstruowano nawę.

Wieża widokowa powróci?

Gmina Kartuzy w 2021 roku szukała pomysłu na zagospodarowanie Góry Spiczastej. Rozpisano nawet zamówienie na "Wykonanie wielowariantowej wstępnej koncepcji projektowo-przestrzennej wieży widokowej na „Górze Spiczastej” wraz z zagospodarowaniem terenu przy ul. Wzgórze Wolności w Kartuzach". 

Wybrano wstępną koncepcję, którą wykonała firma z Gdańska. Sprawa jednak stanęła w miejscu. 

Burmistrz Kartuz Mieczysław Grzegorz Gołuński informuje, że sprawa utknęła na etapie uzgodnień z powiatową konserwator zabytków. Według niej wieża nawiązywać miała do tej pierwotnej i być wykonana z drewna.

- Ta opcja wiązać się będzie jednak z wydatkami na jej konserwację i naprawy - mówi burmistrz Kartuz. - Szukamy rozwiązań i rozmawiamy, uzgadniamy z czego ma być ta konstrukcja. Czekamy także na moment, gdy pojawią się zewnętrzne środki finansowe na tego typu przedsięwzięcia. 

[ZT]38043[/ZT]

 

(Magda Dzienisz)
Dalszy ciąg materiału pod wideo ↓

Co sądzisz na ten temat?

podoba mi się 0
nie podoba mi się 0
śmieszne 0
szokujące 0
przykre 0
wkurzające 0
Nie przegap żadnego newsa, zaobserwuj nas na
GOOGLE NEWS
facebookFacebook
twitter
wykopWykop
komentarzeKomentarze

komentarze (10)

WYRÓŻNIONE KOMENTARZE

Pozostałe komentarze

KaszubKaszub

4 13

Bardzo dobry pomysł.

18:33, 06.05.2023
Wyświetl odpowiedzi:0
Odpowiedz

banitabanita

3 13

Nie rozumiem związku wieży widokowej z GKS Cartusia.

19:14, 06.05.2023
Wyświetl odpowiedzi:0
Odpowiedz

doh jodoh jo

5 10

w czasach kiedy drony znakomicie fotografuja i transmituja kazde miejsce na ziemi sens budowania wiez widokowych jest zbyteczny

09:59, 07.05.2023
Wyświetl odpowiedzi:1
Odpowiedz

Zamuruj okna, boZamuruj okna, bo

3 0

drony ci wszystko pokazują - a będziesz miał cieplej w środku, doh jo ???

10:35, 07.05.2023

Do AlternatywaDo Alternatywa

9 4

Jedyną alternatywą dla rozwoju Kartuz jest zabudowanie każdego ich skrawka paskudnymi blokami ukochanego przez wszystkich dewelopera ??????

17:17, 07.05.2023
Wyświetl odpowiedzi:0
Odpowiedz

Terra PTerra P

1 1

Pomysłu wieży jw nie popieram. Haffka - owszem, ale ten teren można by wykorzystać lepiej na budowę tam obiektu rekreacyjnego z górującą ponad koronami drzew wieżą z tarasem widokowym. To na dalszą perspektywę czasową. Natomiast na dziś - jakąś lekką konstrukcję, połączoną z witaczem np." Kartuzy - brama Szwajcarii Kaszubskiej - wita" widziałbym na zrekultyzowanym wysypisku, vis a vis dworca. Ze zbudowanego tam niewysokiego tarasu widokowego roztaczałby się ładny widok na Jezioro Czarne (kier. wschodni) i na miasto (zachód). W ten sposób mieszkańcy i goście mogliby się zapoznać z nieznanym ogólnie reliktem przyrodniczym. Ładna iluminacja całości mogłaby cieszyć oko o zmroku. Tyle na początek.

23:02, 18.06.2023
Wyświetl odpowiedzi:0
Odpowiedz

Baczny obserwatorBaczny obserwator

2 0

Włodarz nie zrewitalizuje Góry Spiczastej ? A przed wyborami obiecał czyżby nie udana obietnicą? No nic nowego zawsze jest pretekst jeśli rewitalizuje się Kartuzy to kompleksowo a to miejsce ma historię i zasługuje na coś więcej jak obietnice.

20:38, 30.06.2023
Wyświetl odpowiedzi:0
Odpowiedz


Dodaj komentarz

🙂🤣😐🙄😮🙁😥😭
😠😡🤠👍👎❤️🔥💩 Zamknij

Użytkowniku, pamiętaj, że w Internecie nie jesteś anonimowy. Ponosisz odpowiedzialność za treści zamieszczane na portalu expresskaszubski.pl. Dodanie opinii jest równoznaczne z akceptacją Regulaminu portalu. Jeśli zauważyłeś, że któraś opinia łamie prawo lub dobry obyczaj - powiadom nas [email protected] lub użyj przycisku Zgłoś komentarz

0%